Technology

3M Filtrete กับเครื่อง Server จะรอดหรือจะพัง

By Arnon Puitrakul - 14 June 2020 - 1 min read min(s)

3M Filtrete  กับเครื่อง Server จะรอดหรือจะพัง

หลังจากคราวก่อนที่เราได้รีวิวเครื่อง NAS ของเราไปแล้ว ปัญหามันเริ่มเกิดเมื่อเราเปิดใช้งานไปเรื่อย ๆ เพราะฝุ่นข้างในเครื่องเยอะมาก ทั้ง ๆ ที่ตัวเคส มันมี Filter กรองหยาบ ๆ อยู่ส่วนนึงแล้ว เปิดแปบเดียวไม่กี่วัน ฝุ่นกองอยู่ที่ Filter ซะแล้ว จะทำความสะอาดก็ยากแสนยากมาก เพราะ Server นี้มันไม่ได้เป็นแค่ NAS แต่เป็น Web Server ที่ทุกคนกำลังอ่านอยู่ตอนนี้ด้วย ปิดไม่ได้ จะเป่าในบ้าน ได้ตายเพราะฝุ่นในบ้านก่อนพอดี เอาออกไปเป่านอกบ้านก็ไม่ได้ เลยทำให้ต้องหาวิธีอื่นที่จะมาจัดการกับฝุ่นกัน

3M Filtrate เลยมั้ยละ

3M Filtrate Box

หลาย ๆ คนน่าจะเคยได้ยิน 3M Filtrate มาก่อนบ้างแล้วละ เป็นของยอดฮิตในช่วงฝุ่น PM2.5 เลยก็ว่าได้ เพราะมันเป็น Filter สำหรับกรองอากาศ ที่มีความสามารถกรองฝุ่นได้ถึง PM0.1 เลยทีเดียว ในหน้ากล่องบอกว่า มันสำหรับเครื่องปรับอากาศ หรือที่เราเรียกบ้าน ๆ ว่าแอร์แหละ

หลาย ๆ คนบอกว่า มันทำให้แอร์ทำงานหนักขึ้น อันนี้จริงมั้ย เราก็ไม่รู้เหมือนกันนะ เราเดาว่า มันน่าจะทำให้แอร์ทำงานหนักขึ้นจริงแหละ เพราะ Filter พวกนี้ รูกรองมันเล็กมาก ๆ ทำให้อากาศผ่านได้ยากขึ้น เหมือนกับที่เราใส่ Mask N95 แหละที่ทำให้เราหายใจยากขึ้น ลมในแอร์ก็จะผ่านออกมาได้ยากขึ้น ทำให้อากาศออกมาได้น้อยลง ทำให้แอร์ต้องทำงานนานขึ้นกว่าห้องจะเย็น ละมั่งนะ ฮ่า ๆ

มองกลับมาที่เครื่องคอมพิวเตอร์กัน ส่วนที่อากาศน่าจะไหลผ่านเยอะที่สุด น่าจะเป็นบริเวณ พัดลม ของตัวเครื่องนั่นเอง ซึ่งอันนี้ก็ขึ้นกับขนาดของเคส จำนวนพัดลม ความแรงของพัดลม และ การออกแบบทิศทางลมในเคสเครื่องของเราด้วย

ตอนที่เราบอกปัญหานี้กับรุ่นน้องคนนึง มันก็บอกว่า งั้นก็ไปซื้อ 3M Filtrate มาติดสิ ฝุ่นจะได้ไม่เข้า เออ คิดได้เนอะ

ลองติดตั้ง

3M Filtrate กับ Server

การติดตั้ง เราจะติดไว้ตามช่องต่าง ๆ ของเคสทั้งหมดเลย โดยเฉพาะทางที่พัดลมมันดูดอากาศเข้ามาในเครื่อง อันนี้จะติดปิดให้แน่น ๆ เลย ทำให้อากาศจากข้างนอกที่อาจจะมีฝุ่นต้องผ่านแผ่นกรองนี้ก่อน ตามช่องต่าง ๆ เราก็ไม่รู้ว่าลมมันเข้าหรือออก เราก็เลยติดไว้ให้หมดเลย แน่นอนว่าทางที่ลมออกก็เช่นกัน มันเลยกลายเป็นเครื่องฟอกอากาศย่อม ๆ ไปเลยฮ่า ๆ

ความยากของการติดตั้งเราว่า น่าเป็น กาว ของมันนี่แหละ ในกล่องมันจะเป็นกาว 2 หน้า มาให้เรา ซึ่งชิ้นนึงของมันจะยาวมาก เพราะมันทำมาให้เราเอาไว้ติดกับ Filter แอร์ ซึ่งมันยาวเลย มันเลยต้องทำมาให้ยาวนิดนึง

แต่เคสคอม มันไม่ได้เป็นแบบนั้นทุกที่ไง เช่น หน้าตะแกรงพัดลม มันก็จะไม่ได้เป็นยาว ๆ เราก็ต้องตัดกาวออกมาเป็นชิ้น ๆ แล้วค่อย ๆ ติดไป

ผลที่ได้

หลังจากติดตั้งไป เราก็คอย Monitor สีของ Filter ไปเรื่อย ๆ ว่ามันจะใช้ได้นานเท่าไหร่ อย่างที่รีวิวหลาย ๆ เจ้าบอกกันมา สำหรับแอร์บ้าน มันจะอยู่ได้เกือบเดือน หรือ เป็นเดือนเลย แต่อย่าลืมว่า แอร์มันไม่ได้เปิด 24/7 เหมือน Server ดังนั้น Server มันเต็มเร็วกว่าแน่นอน

แผ่น 3M Filtrate ก่อนและหลังกรองฝุ่น

และก็คิดไม่ผิดจริง ๆ เพราะเวลาผ่านไปไม่ถึง 2 อาทิตย์เท่านั้น เราเห็นละว่า มันดำแล้ว เลยลองแกะออกมาดู ในภาพนี้เราเทียบให้เห็นชัด ๆ เลยว่ามันต่างขนาดไหน ด้านซ้ายที่เป็นแผ่นสีขาวคือ แผ่นกรองที่พึ่งตัดออกมาจากม้วน (แผ่นจริง ๆ มันสีขาวแหละ ที่ดูมันอาจจะมีดำนิดหน่อย เพราะพื้นหลังมันเป็นฝาเคสสีดำ) ส่วนด้านขวา เป็น Filter ที่ใช้ไปทั้งหมด 11 วันด้วยกัน คือดำจนน่ากลัวเลย

โดยที่แผ่นนี้เป็นแผ่นที่ใช้ติดตรงพัดลมสำหรับดูดอากาศเข้า ก็ไม่น่าแปลกที่จะดำได้ขนาดนี้ และสำหรับแผ่นอากาศขาออกก็ดำน้อยกว่านี้หน่อย ส่วนแผ่นที่ดำน้อยที่สุดคือ แผ่นที่ใช้ติดตามช่องว่างของเคส ไม่ได้ถ่ายมาให้ดูด้วย มันก็ถือว่าดำกว่าที่คิดไว้พอสมควรเลย แปลว่า Flow ของลม คงมีการเข้าออกผ่านช่องว่างบ้างแหละ

มาถึงจุดสำคัญกันแล้วนั่นคือ อุปกรณ์ภายในเคส ว่ามันมีฝุ่นเยอะมั้ย เราต้องบอกเลยว่า น้อยมาก ๆ แบบมาก ๆ เลย คือ เอามือรูดไปมันก็มีแหละ แต่ไม่ได้ออกมาเป็นก้อนเหมือนเมื่อก่อนเยอะเลย ส่วนพัดลมเองที่ปกติฝุ่นมันจะไปติดตามขอบใบพัดเยอะ ๆ อันนี้ก็คือ ไม่มีเลย แบบชิว ๆ โดยรวมแล้ว เราว่าเรื่องของฝุ่นในเครื่องถือว่าทำได้ดีเลยทีเดียว

เครื่องไม่ร้อนขึ้นเหรอ ?

เออ เป็นข้อสงสัยที่เราก็นึกตอนที่รุ่นน้องมันบอกมาแหละ ขนาดคนเจอหน้ากาก N95 ยังหอบกินกันเลย แล้วเครื่องคอมพิวเตอร์มาใส่แผ่นกรองละเอียดขนาดนี้มันจะขนาดไหนกัน งั้นเรามาดูกันดีกว่า ว่าเครื่องมันร้อนขึ้นแค่ไหน

ต้องบอกก่อนนะว่า เครื่องของเราไม่ได้เลี้ยงอยู่ในห้องแอร์เย็นฉ่ำตลอดเวลา เราไว้ในห้องนั่งเล่นทั่ว ๆ ไปเลย กับเปิดหน้าต่างรับอากาศจากภายนอกซะเยอะ ดังนั้น มันก็จะมีปัจจัยจากธรรมชาติเข้ามาเกี่ยวเยอะอยู่

ในเครื่อง Server เรามีการ Monitor และ Log การทำงานของระบบไว้หมด พร้อมกับสถานะของเครื่องต่าง ๆ ไว้ตลอดเวลา แล้วเอาออกมาสร้างเป็น Dashboard สำหรับ Monitor ระบบบน Grafana

ต้องบอกก่อนนะว่า อันนี้เรามาให้ดูคร่าว ๆ นะ ไม่ได้เอาข้อมูลละเอียดออกมาให้ดูกันนะไม่งั้นจะยาวมาก ฮ่า ๆ

กราฟแสดงอุณหภูมิ CPU ก่อนและหลังการติด 3M Filtrate

เราลอง Query ย้อนหลังไปวันหลังจากติดเลยละกัน เพราะเราติดตอนกลางคืน พร้อมกับ 3 วันก่อนที่เราจะติดตั้ง Filter สำหรับดูแนวโน้ม อันนี้เป็น Graph แสดงอุณหภูมิของ CPU โดยที่เส้นประสีฟ้าคือ วันและเวลาที่เราติดตั้ง Filter และปิดฝาเคสเสร็จเรียบร้อยแล้ว ถ้าดูคร่าว ๆ แล้วอุณหภูมิ CPU ถือว่าไม่ได้สูงขึ้นจนดูได้อย่างชัดเจนอะไร

ส่วนนี้เราเดาว่า มันน่าจะเป็นเพราะเครื่องมันไม่ได้ Load เยอะเท่าไหร่ และตัว CPU เองที่เป็น AMD Athlon 3000G มันมีอัตราการปลดปล่อยพลังงานที่ต่ำมาก ๆ เพียงแค่ 35 Watts เท่านั้นเอง ถือว่าน้อยไปเลยเมื่อเทียบกับ CPU ตัวที่สูงกว่ารุ่นอื่น ๆ

กราฟแสดงอุณหภูมิ Storage ก่อนและหลังการติด 3M Filtrate

หรือสำหรับตัวอุณภูมิของตัว Storage ที่มี HDD ทั้งหมด 7 ลูก บวกกับ SSD อีก 3 ลูกหลังจากเพิ่ม Filter เข้าไป ก็ไม่ได้ทำให้อุณหภูมิเพิ่มขึ้นแบบสัมผัสได้เลย จะเห็นได้ว่ามีแปลกอยู่ 2 ที่คือ วันที่ 1 เดือน 6 อุณหภูมิ มันพีคขึ้นมาสูงเลย อันนั้นเป็นเพราะวันที่ 1 ของทุกเดือนตัวเครื่องมันจะทำการเช็ค Parity Disk ทำให้ Disk ทุกลูกต้องทำงานตลอดเวลาเป็นระยะเวลานาน บางทีก็ 7 ชั่วโมงหรือมากกว่านั้น ส่วนช่วงวันที่ 8-9 อันนั้นเป็นวันที่เปิดแอร์อยู่ในห้อง ทำให้อุณหภูมิน้อยลงจนเป็นจุดต่ำสุดนั่นเอง

ดูเผิน ๆ แล้วการเติม Filter เข้าไปก็ไม่ได้ทำให้เครื่องมันร้อนขึ้นมากเท่าไหร่ แต่ต้องบอกอีกรอบนะว่า การทดลองนี้ไม่ Valid ในทางวิทยาศาสตร์ เพราะ เราไม่ได้ควบคุมการทดลองอย่างรัดกุม เพียงมาจากการใช้งานจริงเท่านั้น นั่นทำให้ข้อมูลนี้ขาดคุณสมบัติ Reproductivity หรือความสามารถในการทำซ้ำนั่นเอง

สรุป

3M Filtrate กับ Server

สำหรับเครื่องเราเองการเอา Filter มาใส่ทำให้ฝุ่นในเครื่องมันน้อยลงมาก ๆ จนสัมผัสได้เลย มันนำไปสู่การลดเวลา Maintenance ได้เยอะ ไม่ต้องมานั่งเป่าฝุ่นให้ฟุ้งเต็มบ้านบ่อย ๆ เพียงแค่เราต้องมานั่งเปลี่ยน Filter ทุก ๆ 10-14 วันกันไป แถมอุณหภูมิของเครื่องก็ยังอยู่ในระดับที่รับได้อยู่ เลยรู้สึกว่ามันก็คุ้มอยู่นะ แต่สำหรับคนอื่น ๆ ที่กำลังอ่านและคิดอยู่ว่าจะทำบ้าง เราต้องบอกเลยนะว่าคิดดี ๆ นะฮ่า ๆ สำหรับเครื่องที่เปิดใช้งานแล้วปิดปกติ เราว่าไม่น่าจะคุ้มเท่าไหร่ และ เครื่องที่มี Performance สูง ๆ อันนี้เราไม่แนะนำอย่างแรงเลย เดิมทีมันก็ร้อนอยู่แล้ว เอา Filter มาใส่ มันก็ยิ่งหายใจยากเข้าไปอีก สำหรับที่เราว่าโอเคเลยนะคือ เครื่อง Server ที่ไม่ได้มีความร้อนสูงอะ เราว่าโอเคเลย